GI-bananabrauð... ofurhollt !

Það er ekki beint auðvelt að baka GI-heldar uppskriftir og þess vegna varð ég dálítið vel forvitin að komast að því hvernig þessi yrði á bragðið. Þurfti aðeins að breyta frá upprunalegu uppskriftinni (amerískar vörur sem ég hef ekki aðgang að) en mér fannst útkoman alveg fantagóð. Vel samkeppnishæft við þær útgáfur sem ég er vön að baka og stútfull af "góðum" sykri, eggjahvítu, grófmöluðu spelti, hörfræjum og þar fram eftir götunum.

Hollt (GI) bananabrauð

1,5 bolli (355 ml) heilhveitispelt eða heilhveiti venjulegt
3/4 bolli (177ml) hörfræ sem eru keyrð í matvinnsluvél þartil orðin að grófu dufti
2 tsk lyftiduft/bakpulver
1 tsk matarsódi/natrón
1 tsk kanil
1/2 tsk salt
3 vel þroskaðir bananar
6 msk sykur að eigin vali. Ég notaði ávaxtasykur (fruktos) í sama magni þar sem hann er GI vænni en sá hvíti/brúni.
3/4 bolli (177 ml) gräddfil/buttermilk/þykk venjuleg jógúrt með smá sítrónusafa útí
4 eggjahvítur
1 tsk vanilludropar
3/4 bolli (177ml) saxaðar valhnetur.

Byrjaði á því að þeyta eggjahvíturnar ásamt sykrinum þartil þær voru farnar að freyða vel. Ekki stífþeyta þó, bara farnar rétt að lyfta sér. Bætti svo öllum þurrefnunum saman og þeytti örstutta stund saman við hvíturnar.
Stappaði bananana og bætti við þá gräddfilnum og vanilludropunum. Hrærði þetta varlega saman við hvíturnar+hveitið og allra síðast söxuðu valhneturnar.
Hellti í aflangt form og bakaði við 175 gráður í 40-50 mín.

Jógúrtbrauð

Fer að verða síðasti sjéns að nýta hefunarábyrgðina sem þungað ástand mitt hefur og baka alvöru gerbrauð... prófaði þetta í gær og leyfði Hilmi að "skreyta" brauðið með hendinni sinni. Kom vel út bæði á að líta og borða. Verst að ég tók ekki mynd... en ef ég lýsi verklaginu þá bað ég Hilmi að setja hendina sína ofaná brauðið áður en ég setti það inní ofn, svona einsog ég ætlaði að teikna eftir hendinni. Svo var ég með hveiti í tesíl og dustaði VEL yfir brauðið svo það varð allt hvítt fyrir utan handarfarið sem myndaðist þegar hann tók hendina í burtu. Eftir að brauðið hafði bakast og orðið gullinbrúnt lýsti fjarvera hvíta hveitisins upp hendina sem hafði stækkað í ofninum og aflagast pínu svo úr varð rosa spennandi listaverk (eða það fannst allavega Hilmi sem stolltur borðaði handabrauðið "sitt").
Það er líka hægt að búa til stensil úr einhverju mynstri og dusta yfir hveiti.. nú eða bara dusta smá hveiti yfir án nokkurs og sjá æðarnar sem myndast þegar brauðið lyftir sér.

Uppskriftin er allavega einföld og laus við sykur af nokkurri sort sem er ekki verra ;)

Jógúrtbrauð
2 litlir hleifar

5 dl jógúrt/ab mjólk. Velgd uppað 37 gráðu hita (fingurvolgt).
50 g lifandi ger (eða þurrger), blandað saman við hluta af volgu jógúrtinni. Þarf ekki mikið til að fá það til að leysast upp, cirka 1-2 dl.

Í hrærivélaskálina er svo sett;
6 dl rågsikt/rúgmjöl
3-4 dl hveiti, geyma rúman dl til að hnoða út deigið með eftir að það hefur hefast í fyrsta sinnið.
2 tsk salt

Allt unnið vel saman í vélinni, plastfilma + viskustykki sett yfir skálina og hún sett til hliðar gjarnan á hlýlegan stað í eldhúsinu. Látið hefast í minnst 30 mín (ég leyfði að hefast í rúman 1,5 klst því ég var ekkert að flýta mér aldrei þessu vant).

Svo tekið úr skálinni og hnoðað örlítið með afgangs hveitinu. Það þarf ekkert að hnoða þartil það hættir að vera klístrað.. bara rétt svo maður geti búið til tvo litla hringlótta hleifa sem settur eru á bökunarpappírsklædda grind. Leyft að hefast í 30 mín til viðbótar. Skreytt með hveitimynstri ef maður vill.
Bakað í 15 mín við 250 gráður og leyft að hvílast í eftirhitanum þegar maður hefur slökkt að bökunartímanum loknum. Við vorum svo gráðug að við borðuðum brauðið ylvolgt 20 mín eftir að það hafði fullbakast, mjög gott. Þegar það svo hafði alveg kólnað seinna um kvöldið var það orðið þéttara í sér og "þroskaðra" einhvernvegin. Alveg jafn prýðisgott daginn eftir og skorpan orðin mýkri af dvölinni í plastpokanum.

Fljótgerður pizzabotn úr spelti !

Alveg hreint elska ég brauðuppskriftir sem innihalda lyftiduft í staðinn fyrir ger. Hef oftast ekki þolinmæðina í að láta brauð lyfta sér og þá sérstaklega ekki ef maður er að gera heimagerða pizzu í snarhastri. Annars verður freistingin að labba útá horn og sækja sér eina tilbúna hjá vingjarnlegu kúrdunum of mikil.

Í kvöld prófaði ég eftirfarandi uppskrift með hreint æðislegum árangri. Nýtt uppáhald hjá fjölskyldunni !

5 dl spelt (dinkel á sænsku), notaði til helminga fínmalað og grófmalað
1 tsk salt
2 msk olía
3 tsk lyftiduft
1 msk blandað þurrkrydd (setti smá oregano, timjan, basiliku, jurtaaromat ofl)
3 dl ab-mjólk (naturell fil/a-fil)

Öllu hrært saman þar til rétt svo blandað saman. Má ekki ofhræra. Verður einsog teppalím í áferðinni en það er í fínu lagi, ég lofa ! Svo klessir maður þessu á bökunarpappír í þeirri stærð sem maður vill ná (ég gerði eina litla fyrir Hilmi og eina stóra fyrir okkur fullorðnu). Botninn á eftir að tvöfaldast að þykkt inní ofninum þannig að það má dreifa svolítið vel úr deiginu.
Forbakað í 200 gráðu heitum ofni í 5 mín, tekin úr og sett pizzasósa og álegg að eigin vali, bakað áfram í 15 mín í viðbót.

Rækjuréttur með harissa

Stundum er bara svo yndislega gott að geta eldað einhvað sem þarf ekki að kaupa neitt í... allt til í skápum, ísskáp og frysti !

Harissa er norðurafrískt chillíkrydd og til bæði þurrt í duftformi og sem mauk í krukku svipað og tælenskt rautt/grænt currypaste. Óhemju góð kryddblanda sem er feykigóð bæði svona útí tómatmaukspottrétt og svo sem köld sósa útí þykkri jógúrt ef maður vill fá smá "stíng" í eftirbragði.

Mér finnst vel þess virði að eiga til stórar rækjur, þessar sem eru með halanum á og maður þarf að pilla af áður en eru eldaðar. Þessar litlu verða svo óhemju litlar þegar þær hitna í gegn.. fínar í rækjusalat og svoleiðis en ekki kannski í matseld þegar þær eiga að vera í aðahlutverki ;)

Rækjuréttur með harissa

(frá Good Food, upprunalega uppskriftin er hér)

1 laukur, fínt sneiddur (ekki saxaður!)

2 hvítlauksrif, kramin

smá olía

1 tsk cummin (spiskummin)

1 tómatar í dós

2 tsk harissa

tvær til þrjár góðar handfyllir af risarækjum

handfylli af ferskum kóríander, saxað

Byrja á að hita laukana í olíunni þartil rétt farnir að vera mjúkir, bæta við cummin og velta þeim uppúr kryddinu á pönnunni cirka 1 mín. Hella svo úr tómatadósinni á pönnuna og bæta við harissakryddinu. Leyfa að malla nokkrar mínútur þartil farið að þykkna aðeins. Bæta svo við rækjunum og þartil heitar í gegn.. 3 mín eða svo. Bæta síðast við kóríandernum.

Borið fram með soðnu couscous eða bulgur (gott að bæta smá kjúklinga eða grænmetiskrafti við vatnið þegar það er soðið) og p.s. bulgurinn verður extra góður ef maður bræðir smá smjör í pottinum og veltir ósoðna bulgurnum uppúr því áður en vatninu + kraftinum er bætt við til að sjóða.

Tom Ka Gai kjúllapottréttur

Tom Ka Gai er alþekkt thailenskt matarfyrirbæri og kemur oftast í súpuformi. Í LagaLätt gera þeir pottrétt úr því ásamt kjúkling, sveppum, sítrónugrasi, chillí, sykurbaunum og dýýýrindis kóríanderdressingu. Dressingin hljómar kannski dálítið furðulega með léttmæjónesi og lime í stórum stíl í en hún kom hressilega á óvart og átti svo innilega vel við pottréttinn.

Tom Ka Gai - kjúllapottréttur
(úr LagaLätt, sept 09)

600 g kjúklingakjöt (skiptir engu hvort það eru bringur eða læri) skorið í munnbitsstóra bita

1 sítrónugras, örfínsaxað
1 rautt chillí, fræhreinsað og fínsaxað
100 g sveppir, skornir í helminga
2 dl kókosmjólk
1,5 dl vatn + grænmetiskraftur
1 púrrlaukur, skorin í frekar stóra bita
150 g sykurbaunir (sockerärtor) helmingaðir

Kjúklingurinn steiktur á pönnu uppúr smá olíu. Sítrónugrasi, chillí og sveppum bætt við og leyft að steikjast aðeins með kjúllanum. Saltað og piprað. Bætið svo við kókosmjólkinni, vatni og krafti og leyfið að malla undir loki í 10 mín.
Púrrlauk og sykurbaunum er svo bætt við og leyft að malla áfram í 3-5 mín.

Borið fram með hrísgrjónum og kóríanderdressingunni.

Kóríanderdressing
1 krukka ferskur kóríander (eða 2-3 tsk af söxuðum kóríander úr dós)
1/2 dl léttmæjónes (ég var gráðug og notaði 1 dl)
1 lime, fínrifinn börkurinn utanaf og safinn innanúr (uppskriftin segir börkurinn af 2 lime og 1 msk safi en mér fannst þetta fullkomið með safa og berki úr 1)
salt og pipar.
Allt mixað með töfrasprota.

Te-kaka með döðlum

Ekki laust við að ég sé að fara yfirum í bakstursáhuga þessa dagana. Bara svo margt sem mig langar að prófa ! Sérstaklega núna á jólamánuði þegar bakstursilmurinn sér um að skapa frið og ró á heimilinu (og þá þarf maður ekki að taka til !).

Ég átti því miður ekki "rétta" te-ið sem talið var upp í uppskriftinni en notaði í staðinn Indian Chai te. Held það sé engu verra.

Tekaka með döðlum
(úr LagaLätt des, 2007)

1 appelsína
1 sítróna
150 g döðlur sem búið er að taka kjarnann úr
1 dl sterkt Lapsang souchong te eða Earl grey
150 g smjör
1,5 dl hrásykur
2 egg
3 dl hveiti
1 tsk bakpulver/lyftiduft

Ofninn hitaður að 175 gráðum og aflangt bökunarform klætt með bökunarpappír.
Skola vel og skrúbba af ávöxtunum og börkurinn fínrifinn af.
Hita tebolla, vel sterkan (pokinn hafður ofaní nokkrar aukamínútur) og hella 1 dl af bollanum yfir döðlurnar í skál. Leyft að kólna aðeins.

Smjörinu og sykrinum blandað vel saman. Eggjunum bætt við einu og einu í senn. Döðluteblöndunni bætt útí ásamt berkinum af ávöxtunum. Bæta svo við hveiti og bakpulver/lyftidufti og blanda varlega saman þartil orðið að jöfnu deigi.


Hellt í bökunarformið og bakað neðarlega í ofninum í 45-50 mín.

Semifreddo - næstum því ís

Grunnurinn að þessum semifreddo (þýðir víst hálf-frosið á ítölsku og er einsog heimagerður ís) er einfaldlega létt og gott vanillubragð. Svo getur maður bætt við hverju sem er áður en borið er fram; ávöxtum/berjum, hnetum, súkkulaði eða öðru sælgæti. Já hverju sem hugurinn girnist !

Ég hef gert þetta tvisvar. Fyrsta skiptið dreifði ég ofaná ristuðum pistasíuhnetum og dökku súkkulaði. Í gær vorum við í aðeins meira vetrar-jólaskapi svo fyrir valinu varð Marabou-súkkulaðið "vinter" og smá skær rauður granateplasafi.

Semifreddo - grunnur

2,5 dl mellangrädde (26% feitur rjómi)
1 msk vanillusykur

4 eggjarauður
0,5 dl sykur

4 eggjahvítur
0,5 dl sykur

2 dl tyrknesk/grísk hrein jógúrt 10% feit

Rjóminn þeyttur ásamt vanillusykrinum. Eggjarauðurnar þeyttar ásamt sykri þartil orðnar örlítið þykkar. Eggjahvíturnar þeyttar þartil farnar að verða stífar, sykrinum svo bætt við smám saman og haldið áfram að þeyta þartil orðnar alveg stífþeyttar.
Rjómanum, rauðusykrinum og jógúrtinni blandað varlega saman og að lokum er hvítunum snúið niður með mestu varúð.

Sett í grunnt form og fryst í 2-3 klst lágmark. Ef lengur má taka fram úr frysti 10 mín áður en á að bera fram og geymt í kæli svo það verði aftur "hálf-frosið".
Skreytt og bragðbætt að vild !

Döðlulambapottréttur að hætti Nigellu

Tók fram jólakassann minn um daginn. Í þeim kassa eru jólauppskriftablöð og bæklingar undanfarinna ára ásamt stóru jólabókinni hennar Nigellu Lawson. Akkúrat það rétta til að koma mér í jóla(matar)stemmningu ! Nigella vill meina að þessi marakóski pottréttur eigi vel við þegar vetur gengur í garð. Ekki bara útaf lykt og bragði (lambakjöt, döðlur, granatepli) heldur vegna þess að litasamsetningin sé svo hátíðarleg með dökku lambakjötinu, rauða salatinu sem er borið fram með því og grænum kóríandernum.

Því miður vorum við svo gráðug, ég, eiginmaðurinn og matargestirnir, að við höfðum ekki rænu á okkur að taka mynd áður en byrjað var að borða en ég get lofað því að þetta var alveg óheyrilega gott og ekki síður fallegt á að líta.



Döðlulambapottréttur að hætti Nigellu



1 kg lambakjöt af læri, skorið í bita

4 msk olía
2 laukar, saxaðir

1 tsk kanel
1 tsk engifer
1 tsk turmerick/gurkmeja
1 tsk "allspice" (pipartegund sem kallast víst allrahanda á okkar ástkæra ylhýra)
1 tsk cumin

Olían hituð í víðum potti eða á pönnu. Ég nota Le Creuset pottinn minn því svo set ég allt inní ofninn í lokin. Laukurinn mýktur við meðalháan hita í nokkrar mínútur og öllum kryddunum bætt við. Hrært vandlega og látið blandast vel saman við laukinn.

Kjötbitarnir látnir útí og brúnaðir á öllum hliðum. Þetta má gera í 2 atrennum ef kjötið er mikið og/eða potturinn eða pannan af minni gerðinni.


250 g þurrkaðar döðlur (steinninn fjarlægður úr)
2,5 dl granateplasafi (pomegrant juice)
2,5 dl vatn


Þegar allt kjötið er orðið hliðarsteikt (ekki steikja í gegn, bara rétt að fá lit á bitana) er döðlunum bætt við og safanum ásamt vatninu. Saltað. Ég saxaði ekki döðlurnar neitt heldur tók bara steininn úr og leyfði þeim að vera í sínu náttúrulega ástandi ;)


Svo má annaðhvort lækka hitann niður í algjört lágmark eða skella pottinum/pönnunni ef hún er ofnheld inní 150 gráðu heitan ofn og látið malla í minnst 2 klst.


Þennan pottrétt má gera allt að 2 dögum áður og hita svo bara upp rétt áður en á að njóta. Þá þarf jafnvel að bæta smá vatni saman við til að fá sósuna í gang aftur.


Borið fram með bulgur (eða couscous), hoummus og rauðlauks-granatepla"salati".

Granateplasalat
1 rauðlaukur, afhýddur, helmingaður og skorin í örþunna hálfmána
60 ml limesafi
60 ml granateplasafi (annaðhvort það sem kemur af ávextinum sjálfum eða granateplasafi úr fernu)

40 g granateplafræ
ferskur kóríander

Byrjar á að leggja skorinn rauðlaukinn í bleyti í lime- og granateplasafanum. Látið liggja í hálftíma. Laukurinn svo tekin uppúr bleytinu, lagður í skál og granateplafræjunum og kóríandernu stráð yfir.

Bulgur að hætti Yalla
Venjulega sýð ég bara bulgur allsbert eða mögulega með smá kjúklinga eða grænmetiskrafti ef ég vil hafa það bragðmeira.
Prófaði núna að blanda smá kryddblöndu að hætti Nigellu og leiðbeiningunum á pakkningunni (keypti útí tyrkjabúðinni í hverfinu mínu) og það varð sko töluvert betra fyrir vikið.

Byrjaði á því að bræða smá smjör í potti og vellta bulgurnum uppúr því, svipað og maður gerir við risottohrísgrjón. Svo bætti ég við eftirtöldu kryddi, 1/2 tsk af hvoru; kanil, papríka, cumin, kóríander ásamt 2 tsk af salti. Bætti svo við vatni í réttu magni og sauð við lágan hita þartil vatnið var allt gufað upp.

Mandarínukaka með kókoskremi

Einsog langflestir hafa væntanlega tekið eftir tek ég ávexti frammyfir súkkulaði þegar kemur að bakstri. Reif þessa uppskrift úr einhverju jólablaði í fyrra en náði aldrei að prófa hana áður en klementínu/mandarínu tímabilið kláraðist. Fannst líka afar spennandi að fá að prófa að sjóða heilar mandarínur og mauka þær svo í töfrasprotanum mínum. Þær voru orðnar alveg hressilega mjúkar eftir suðuna í pottinum svo þær urðu auðveldlega að mauki.

Ég var ekki alveg með tímasetninguna á hreinu svo hún var kremsmurð meðan hún var ennþá volg og étin samstundis. Hefði vel mátt standa í kæli áður, held hún sé ennþá betri þannig.

Mandarínukaka með kókoskremi

450 g heilar mandarínur eða klementínur, helst steinalausar

125 g mjúkt smjör

2,5 dl sykur

2 egg

4 dl hveiti

1 tsk (ég ætla að hafa bara hálfa tsk næst) malin nellika

1 dl kókosmjöl

2 tsk "bakpulver" (lyftiduft í minna magni)

Kremið

300 g rjómaostur

3 msk sítrónusafi

0,5 dl flórsykur

0,5 dl kókosmjöl

Smjörsmyrjið og stráið brauðmylsnu inní hringlótt form (ég notaði kókosmjöl í staðinn fyrir mylsnuna).

Skolið heilu mandarínurnar eða klementínurnar vandlega uppúr volgu vatni og setjið í pott. Hellið vatni í pottinn svo þekji ávextina og sjóðið í 6-7 mínútur. Takið uppúr (með töng) og skolið aðeins aftur. Látnar standa og kólna. Maukaðar (já með berki og öllu!) í matvinnsluvél eða með töfrasprota. Verður að þykku ilmandi mauki.

Þeytið saman smjöri og sykri og látið svo eggin útí. Þeytt áfram þartil orðið kremað og fínt.

Blanda saman í skál hveitinu, nelliku, kókos og bakpulvri/lyftidufti. Hrært saman við smjörblönduna ásamt mandarínumaukinu. Hellt í form og bakað í 175 gráðu heitum ofni, neðarlega, í 40 mín.

Kæld VEL áður en kremið er sett á.

GI - sítrónulax með baunasalati

Biðst fyrirfram afsökunar á myndaleysinu... við vorum bara svo ofurfljót að borða þennan girnilega sítrónulax að það gafst ekki tími til að sækja myndavélina. En ég lofa að þetta er bæði girnilegur og góður réttur sem uppfyllir þar að auki allar GI kröfur :)

Sítrónulax

4 jafn stórir bitar af laxaflaki (1 bita á mann)

1 dl sýrður rjómi (15% er í góðu lagi)
1 dl hafrarjómi (eða matreiðslurjómi en þá er það ekki lengur GI... )
fínrifinn börkur af 1 sítrónu
safi af 1 sítrónu
8 salvíublöð (fersk) fínt hökkuð
1 tsk dijon sinnep
salt og pipar að smekk

Öllu blandað saman og hellt yfir fiskinn sem lagður hefur verið í fat. Inní 225 gráðu heitan ofn í cirka 15 mín.

Baunasalat
1 dós stórar hvítar baunir
1 dós svartar baunir
2-3 gulrætur, skornar í mjóar ræmur (ég nota flysjara og sker svo aftur svo ég fái örmjóa stilka)
3 msk olía
1 msk rauðvínsedik
salt og pipar að smekk

Öllu blandað saman.

GI-Entrecote-steik með greip og avókadósalati

Það er ekki oft sem ég verð alveg einlægt hissa á að lenda á góðri uppskrift. Þegar uppskriftin uppfyllir svo líka skilyrðin að vera bragðgóð, með lágt GI-hlutfall (kolvetnalítil, með súrum ávexti) og koma virkilega á óvart með óvæntu innihaldi (greip í baunasalati!) þá er gleðin sönn :)

Þessa uppskrift var að finna í DN, birt í samvinnu við uppáhalds matartímaritið mitt LagaLätt.

Íslenskuð hér með;

Entrecote með greip og avókadósalati

1 entrecote steik á mann, kryddaðar með

1 tsk karrí

1 tsk chillíflögur

1 tsk hunang

salt og pipar, olía

Ég var með tvær stórar steikur og makaði fyrst hunanginu á þær áður en ég bar á þær karrí og chillí. Olía hituð á pönnu og steikurnar steiktar. Kryddaðar með salti og pipar meðan þær eru á pönnunni. Steiktar eftir smekk hvers og eins og svo leyft að hvíla nokkrar mínútur á pönnunni (ekki á hellunni þó!) með loki ofaná. Þá kemur smá kjötsafi í pönnuna sem má annaðhvort hella beint ofaná steikurnar þegar þær eru komnar á diskinn eða þykkja örlítið með því að setja smá sósuþykkni beint útá pönnuna (steikurnar teknar af að sjálfsögðu) og hræra... gæti þurfti að setja smá hita undir pönnuna. Hella svo sósunni ofaná steikurnar.

Salat

2 lítil avókadó, skorin í hæfilega bita

1 askja kirsuberjatómatar, helmingaðir

1 dós stórar hvítar baunir eða Cannelini baunir

1 mozzarellaostur, skorin í hæfilega bita (eða nota mínímozzarellakúlur)

1 greip, hýðið og allt það hvíta skorið utanaf og svo skorið í báta. Til að fá nákvæmar leiðbeiningar um hvernig þetta er gert (vel þess virði að tileinka sér þetta!) má kíkja á vídeó hér.

2 msk olía, salt og pipar.

Öllu innihaldi blandað saman og borið fram með steikinni.

Birkirúnstykki

Brauðbakstur er sko nýja trendið hjá mér þessa dagana. Er búin að birgja mig upp af bæði fersku geri og þurrgeri til að geta seðjað hef-þörfina mína. Fyndið að segja frá því en ég er búin að finna alveg æðislegan hef-stað í eldhúsinu mínu. Í þeim íbúðum sem ég hef átt heima í hefur þessi staður oft verið í baðherberginu ef þar er gólfhiti eða uppvið stofuofn. Ágætt að hafa smá svona hlýju í gangi. Hér er hinsvegar engin gólfhiti og ofnarnir ekki í gangi á sumrin svo það er vandfundin hlýr hefunarstaður. Þartil mér datt í hug að prófa eldhússkápinn fyrir ofan frystirinn ! Augljóslega gefur frystirinn frá sér svona fína hlýju því þarna uppi hefast mjög vel. Og hrærivélaskálin kemst alveg akkúrat fyrir þarna.... fullkomið alveg.

Í dag eru semsagt birkirúnstykki á dagskrá. Fann uppskrift sem mér leist vel á en fannst bara magnið vera dáldið vel mikið svo ég helmingaði það. Notaðist við þetta:

25 g ger (hálfur pakki af fersku sænsku)
25 g smjör
3,5 dl vatn

1/2 egg (sló eggið með gaffli í skál og cirkaði svo bara á helmingin... hinn helmingurinn geymdur til að pensla rúnstykkin með áður en þau fara inní ofn)

1/2 tsk salt
1/2 tsk sykur

500 g hveiti

Gerið mulið oní skál, smjörið brætt í potti og vatninu blandað saman við, velgt þartil fingurhita er náð (37 gráður, mér finnst ágætt að nota hitamæli.. kjöthitamælir virkar líka á vökva ;)). Hellt yfir gerið svo það leysist upp í vökvanum.

Hnoðað í vél ásamt hveitinu og sykrinum. Hálfa egginu bætt við og unnið aðeins áfram og að lokum saltinu. Það eru víst einhver bakaravísindi sem segja að saltið eigi að fara síðast í þegar deigið er búið að vinnast aðeins saman.

Hnoðað hressilega í 10 mín, 15 mín ef maður er að handhnoða.

Deigið er núna dáldið klístrað og blautt en það er í góðu lagi. Á ekkert að "sleppa skálinni". Setti plastfilmu yfir skálina og tvöfalt viskustykki. Látið hefast á hlýjum og góðum stað í 30-45 mín eða þartil uppblásið og tvöfalt í stærð.

Handhnoðað á vel hveitistráðu borði en þó ekki svo mikið að það tapi léttleikanum. Maður á bara rétt að kasta það milli handa sér svo maður geti handleikið það. Skipt í þrennt og hverjum bita aftur í 5 bita. Bollur rúllaðar með léttum handahreyfingum (gott að hafa mikið hveiti á höndunum) og settar á bökunarplötu. Látið hefast aftur í 20-30 mín.

Penslað með eggi og birkifræjum (vallmofrö) stráð yfir.

Bakað í 225 gráðu heitum ofni í 15 mín.

Apríkósubrauð með furuhnetum

Núna þegar ég er í mínu gjöfula og frjósama ástandi virðist ég leikandi létt geta bakað brauð sem lyfta sér og hefast einsog þau eigi lífið að leysa. Og ekki verður útkoman bragðvond heldur.

Ég lagði í þetta brauð rétt eftir hádegi og leyfði því að hefast alveg til kl 4. Kannski þess vegna sem það hafi lyft sér svona vel ? ;) Var svo borðað með rauðbeðusúpu kvöldsins.

Apríkósubrauð með furuhnetum

1 dl þurrkaðar apríkósur, lagðar í bleyti í þónokkra stund... gjarna nokkra klukkutíma en mér lá á svo ég lét hálftíma nægja

1/4 pakki ger (1 heill pakki hvort sem er þurrger eða ferskt er oftast 50 g)
3,25 dl volgt vatn
2 tsk salt
8 dl hveiti + 1/2 dl eða meir til að hnoða úr
1 dl furuhnetur

Gerið leyst upp í volgu (37 gráður) vatninu og salti og hveiti bætt við. Hnoðað 10 mín í hrærivél eða 15 mín í höndunum. Apríkósurnar teknar uppúr vatninu og saxaðar gróft. Þeim ásamt furuhnetunum þarf síðan að handhnoða í deigið, nota afganginn af hveitinu til þess að fá deigið lipurt í höndunum á manni. Má samt alveg vera dálítið blautt þegar það fer í skálina aftur svo ekki ofhnoða neitt.
Látið lyfta sér í minnst 1 klst eða þartil tvöfaldast í stærð.

Tekið uppúr skálinni og formaður 1 vænn hleifur, takið skæri og klippið rifur í hleifinn hér og þar ("kottar" kallast það á sænsku). Látið lyfta sér aftur í hálftíma.
Ofninn hitaður í 250 gráður. Brauðið sett inn í og smá vatni skvett eða spreyað inní ofninn rétt áður en hurðinni er lokað. Lækkað niður í 200 og bakað í 30-35 mín eða þartil brauðið er orðið gyllt á litinn og fullbakað (holt hljóð heyrist þegar það er bankað í það).

Að sjálfsögðu er þetta brauð alveg ótemjandi gott með smá smjöri oná ;)

Gulrótarbuff með apríkósum

Ég er fyrir löngu búin að sannreyna kosti þess að borða grænmetismat... allavega svona einusinni í viku til að breyta til.
Í kvöld gerði ég gulrótarbuff eftir uppskrift sem ég hafði skrifað hjá mér uppúr einhverju blaði... Gestgjafanum ef mig misminnir ekki. Breyti innihaldslýsingunni örlítið til að barnvæna buffin en mér fannst það alls ekki koma að sök. Fann svo extra mikla gleði í því að geta fengið að nota eldhúsgræju sem ég fæ sjaldan tækifæri (eða man eftir) að nota; gufusoðsgrind. Algjör snilld að gufusjóða gulræturnar sem fara í buffin því þá eru þau passlega "þurr" að suðu lokinni og buffin urðu stinn og fín (sjá mynd). Dáldið mikið sem þurfti að saxa fínt og þá misnotaði ég töfrasprotan bara (litlu skálina). Frekar þæginlegt og sparaði mér saxeríið ;)

Gulrótarbuff með apríkósum
gera 8 buff

8-10 gulrætur, skornar í tvennt og soðnar (gjarnan gufu) þartil mjúkar
2 brauðsneiðar, skorpan skorin af og blitzað í matvinnsluvél svo verði að brauðmylsnu
1 ferskt chillí, fræhreinsað og saxað fínt (ég sleppti þessu)
6-8 þurrkaðar apríkósur, saxaðar fínt
4 vorlaukar, saxaðir fínt
2 hvítlauksgeirar, saxaðir fínt
3 msk furuhnetur
1 egg
3 msk söxuð steinselja (sleppti líka)
Gulræturnar maukaðar og kældar örlítið, öllu svo blandað saman og búin til 8 buff. Þeim vellt uppúr hveiti og steikt á pönnu uppúr olíu, 5 mín á hvorri hlið.

Bar fram með jógúrtsósu;
2,5 dl þykk jógúrt, safi úr 1/2 sítrónu, 1 tsk hunang og 2-3 msk söxuð mynta eða kóríander.

og baunasalati;
1 stór dós Cannelinibaunir, 1 lítil dós nýrnabaunir, 1 avókadó (skorið í bita), 1 appelsína (skorin í bita) og smá safi af henni, 1-2 msk olía, 1-2 msk hvítvínsedik, salt og pipar.

og hráhrísgrjónum....

Sítrónupasta með avocado og hrognum

Við hjónakornin fengum tækifæri til að fara á smá hversdagsdeit á eigin heimili. Samanstóð af því að gefa undrabarninu okkar að borða barnheldan mat klukkan sex, svæfa hann og borða svo sjálf einhvað "fullorðins" í friði og ró.

Gerði lauflétta sítrónupastasósu sem var borin fram með steinbítshrognum og avocado. Næstum svo auðvelt að það er skömm að því að kalla þetta uppskrift en ég kalla þetta þá bara leiðbeiningar og hér má lesa þær:

Sítrónupasta
(úr LagaLätt)

2 dl 15% sýrður rjómi
fínrifinn börkur af 1 sítrónu og tæplega matskeið af sítrónusafa (meira ef vill, ágætt að smakka til aðeins)
1 teningur af fiskikrafti eða slurkur af fljótandi krafti því samsvarandi (1 msk?)
Allt hitað varlega í potti og smakkað til með salti og pipar.
Tagliatelle pasta soðið skv. leiðbeiningum og sósunni blandað saman við.

Lagt uppá diska og fínskornum rauðlauk, avocadobitar, ferskmalaður pipar og slettu (rúma teskeið) af ferskum rauðum steinbítshrognum (stenbitsrom) smellt ofaná sem endaslettu á listaverki.

Baka með rabbabara, beikoni og brie

Sat uppi með smá rabbabara og var komin hálfa leið með að gera klassíska mylsnuböku (smulpaj) þegar ég rak augun í gamla úrklippu úr Gestgjafanum sem ég bara VARÐ að prófa strax næsta dag.
Í morgun bakaði ég því böku sem svo var borðuð með góðu salati í kvöld. Óhemjugott ! Á örugglega eftir að gera þessa í næsta saumó í staðinn fyrir heitan brauðrétt...

Baka með rabbabara, beikoni og brie
(úr Gestgjafanum)

Botninn:
125 g smjör
3,5 dl hveiti
2 msk kalt vatn

Öllu hnoðað saman (notaði matvinnsluvél) og þrýst út í smelluform eða eldfast mót. Pikka í botninn með gaffli og geyma í kæli í 30 mín. Forbakað svo í 15 mín við 200 gráður.

Fyllingin:
200 g beikon, steikt þartil stökkt og skorið í litla bita
1 stór laukur, skorin í þunnar sneiðar og steikt örlitla stund á sömu pönnu og beikonið (tekur bragð úr beikoninu... nammmm)

1 dós sýrður rjómi (notaði 35%)
3 egg
salt og pipar

150-200 g rabbabari, skorin í litla bita
1 brie ostur (150-200 g)
ferskt timjan

Beikoninu og lauknum raðað fyrst oní forbakaðan botninn. Sýrða rjómanum og eggjunum hrært saman og saltað og piprað. Þessu hellt ofan á beikonið og laukinn. Rabbabaranum svo dreift ofaná og brie osturinn skorinn í þunnar sneiðar og lagðar yfir herlegheitin. Fersku timjani dreift yfir og bakað svo við 200 gráður í 25-30 mín.

Kräftpastasósa

Þessi pastasósa er eiginlega dáldið mjög sænsk... veit eiginlega ekki einusinni hvort það sé hægt að heimfæra á íslensk hráefni þegar þarna er að finna bæði kräftor (ferskvatnskrabbi) og västerbottenostur (sérstakur sænskur harðostur).

En fyrir ykkur lesendur sem búið í Svíþjóð ætti að vera lítið mál að snara þessu saman :)

Kräftpastasósa
úr einhverju gömlu SvD blaði...

200 g kräftstjärtar (ég nota reyndar 300 g því ég vil hafa vel af því í skammtinum mínum)
100 g ferskar sykurbaunir - sockerärtor
2 skallottlaukar
1 msk smjör
2 dl sýrður rjómi
1/2 msk (eða meir, fer eftir smekk) fljótandi humarkraftur
1,5 dl rifinn västerbottenostur (fæst tilbúin rifinn í poka og ég nota allan pokann... 3 dl ?)
1 msk dill, hakkað
salt og pipar eftir smekk

Laukurinn hakkaður smátt og smjörið brætt í pott. Laukurinn léttsteiktur uppúr smjörinu þartil glær. Sykurbaunirnar skornar í tvennt á ská og skellt útí pottinn. Steikt nokkrar mínútur til viðbótar. Svo er sýrða rjómanum og humarkraftinum bætt útí og þynnt með smá vatni... fer eftir hvað maður vill þunna sósu.. kannski 0,5-1 dl ?
Osturinn settur útí og hitað í gegn þartil hann bráðnar og samlagast sósunni.
Kräftunum skellt útí rétt áður en bera á fram og smakkað til með dilli, salti og pipar.

Mumsfílíbaba !

Jógúrtmaríneringar x 3

Rifjaðist upp fyrir mér í hreint yndislegu matarboði hjá góðum vinum hversu bragðgóður og meyr kjúklingur verður ef hann fær að marínerast í jógúrt áður en honum er skellt á grillið. Er búin að endurtaka all-oft (of oft ?) síðan þá og í gær toppaði ég allt með því að gera mína eigin útfærslu... og það úr óhemju góðri kókósjógúrt úr Willy´s !



Svo hér eru þrjár í uppáhaldi, aðferðafræðin er sú sama... öllu innihaldi blandað saman í poka, kjúklingurinn (annaðhvort heill, niðurbútaður eða bringur) látið ofaní og látið standa helst í kæli yfir nótt en í neyð má láta 30 min-2 klst við stofuhita nægja :



Nigellujógúrtmarínering (einnig þekkt sem Bromstensmaríneringin)

500 ml jógúrt
60 ml olía
2 heil hvítlauksrif, léttilega marin (ekki kreist, kramin eða skorin)
1 msk heil piparkorn, marin (eða aðeins minna úr kvörninni)
1 msk salt
1 tsk cummin
1 msk síróp (maple eða ahorn helst... ekki pönnukökusíróp)



Salvíumarínering
úr LagaLätt
500 ml jógúrt eða léttjógúrt
4 hvítlauksrif, kramin
15 fersk salvíublöð, saxað
1,5 tsk salt
smá pipar úr kvörn
2 msk olía



Beggumarínering

500 ml Kókosjógúrt (fæst frá Milko í Willys)
2 hvítlauksrif, kramin
salt og pipar
2 tsk Vindaloo kryddblanda (mín er frá Pottagöldrum).... ef bara fullorðnir eru að fara að borða má auka magnið allverulega
2 tsk sojasósa

Einfalt sumarpasta

Fyrir mörgum mörgum árum síðan eyddum við Ingó 2 vikum í Brussel. Sú borg er matgæðingshöfuðborg Evrópu. Dvalarlengdin þar er ekki talin í vikum, mánuðum eða árum heldur kílóum. Þar komumst við líka í fyrsta sinn í kynni við alvöru matvöruverslun á útlenska vísu sem bauð uppá allt sem hugurinn girndist; Carrefour.
Þó við færum mikið út að borða fannst mér næstum því alveg jafn gaman að fá að versla einhvað í matinn og elda í íbúðinni sem við vorum með í láni (frá elsku hjartans Brynju). Sá réttur sem helst stendur uppúr frá þessari ferð er einfaldasti og bestasti sumarforréttur í heimi... niðurskorin Buffalo-Mozzarella með tómötum, basilíku og olíu.

Í kvöld gerði ég pastarétt sem minnti óneitanlega á Brusseluppáhaldið okkar. 10 mín max að búa til, ágætt í sumarletihitanum ;)

Mozzarellapasta
Magnið er ca fyrir 3...

Sjóða slatta af pasta
2 hvítlauksrif, skorin í þunnar sneiðar
1 lítil askja af kokteiltómötum, skornir í tvennt
safinn úr 1/2 sítrónu
væn handfylli af ferskri basillíku
2 kúlur af mozzarellaosti
væææn handfylli af nýrifnum parmesanosti
slatti af furuhnetum

Mýkti hvítlaukinn aðeins uppúr olíu í djúpum potti. Skellti útí tómötunum og leyfði þeim aðeins að hitna, sítrónusafi útí og svo pastað. Svo barasta skellti ég útí restinni; reif aðeins niður basilíkublöðin, reif líka niður mozzarellakúlurnar í smá klípur, parmesanosturinn og furuhneturnar. Hrærasmá og leyfa aðeins að hitna í gegn.
Pipar og salt.
Easy.

Kjúklingasalat

Á sumarletidögum erum við aðeins duglegri við að kaupa tilbúinn grillaðan kjúkling og hafa í kvöldmat, losnar við að standa og steikja, og ekki er nú verra að það er ódýrara en að kaupa hráefnið og gera allt frá grunni :)
Og þá vill nú verða að maður eigi smá afgang af kjúklingakjötinu. Upplagt að búa til smá salat til að hafa oná brauð, tilvalið í pikknikk og alveg hrikalega gott.
Svíarnir kalla by the way svona salat "röra" eða hræru. Svona til þess að aðgreina frá grænu salati. Hvað ætli Íslenska samheitið á því yrði ? Kjúklingahræra hljómar dáldið furðulega....

Tek fram að þegar ég geri salatið fer ég ákaflega frjálslega með innihaldsmagnið en hérna er upprunalega uppskriftin einsog hún stendur handskrifuð í bókinni minni góðu ;

Kjúklingasalat
120 g kjúklingakjöt, skorið í bita
1/3 bolli bitaskorin paprika, gul eða rauð
2 msk ristaðar furuhnetur
1/4 bolli hrein jógúrt
3 msk létt mæjónes
1 tsk sítrónusafi
1 tsk ferskt basilíkum, saxað (ég nota "ferskt" úr frysti)
1/2 tsk aromat